Kew chấp nhận danh pháp Dendrobium nobile Lindl., thuộc họ Lan (Orchidaceae). Đây là lan có thân giả, sống bám cây hoặc bám đá; vùng bản địa trải từ Nepal đến nam Trung Quốc và Đông Dương. Tên dược liệu tiếng Trung là Thạch hộc (石斛), còn Kim thoa thạch hộc (金釵石斛) là tên tiếng Trung thường gắn với loài này. Tên Việt trên trang dùng để tra cứu, không thay thế tên chuẩn của dược điển Việt Nam.

HKBU mô tả cây lâu năm sống bám, thân mọc thành cụm, màu vàng lục, có nhiều đốt; thân giả có thể dài đến khoảng 60 cm. Cụm hoa mọc từ các đốt ở phần giữa trở lên trên thân già, thường có một đến bốn hoa rủ xuống. Bản mô tả của HKBU ghi hoa trắng, phần trên của lá bắc có thể đỏ tím; hồ sơ RHS/Kew cũng mô tả hoa trắng hoặc hồng nhạt với vùng môi đỏ tím. Màu sắc thay đổi theo giống trồng, nên một màu hoa đơn lẻ không đủ để định danh.

Trong y học cổ truyền, thân được dùng dưới tên Thạch hộc. HKBU ghi tính vị ngọt, hàn và công năng theo lý luận truyền thống là sinh tân, dưỡng vị, tư âm, thanh nhiệt. Nguồn mô tả Thạch hộc tươi và khô trong các bối cảnh khác nhau; đó là hệ phân loại cổ truyền, không phải kết quả thử nghiệm lâm sàng chứng minh cây trị khô miệng, sốt, ho hay bệnh dạ dày.

HKBU cũng ghi mùa thu hái và sơ chế cho đúng hồ sơ D. nobile: cây trồng có thể thu sau khoảng 2–3 năm; có thể thu quanh năm, tùy mục đích dùng tươi hay làm khô. Đây là thông tin lịch sử/nông học được ghi trong cơ sở dữ liệu, không bảo đảm năng suất, chất lượng hay tuổi thu hoạch phù hợp cho mọi vùng và hệ thống trồng.

Bằng chứng cần tách thành ba lớp. Thứ nhất, hồ sơ thực vật học xác nhận danh pháp, đặc điểm hình thái và phân bố. Thứ hai, dữ liệu CITES dưới đây ghi nhận buôn bán quốc tế được báo cáo cho đúng tên loài. Thứ ba, nghiên cứu hóa học hoặc dược lý chỉ tạo giả thuyết về hoạt tính; các lớp này không thay thế thử nghiệm lâm sàng.

Kew nêu một số hợp chất được phân lập từ thân hoặc lá và báo cáo hoạt tính trong thí nghiệm tế bào. Kết quả trong ống nghiệm không xác lập liều an toàn hay lợi ích điều trị ở người. Một đề cương nghiên cứu lâm sàng năm 2021 mô tả thử nghiệm thăm dò, đơn nhóm, không ngẫu nhiên, dự kiến 30 người trong 8 tuần; bài báo này là đề cương nghiên cứu, không phải kết quả thử nghiệm. Vì vậy không được trích nó như bằng chứng D. nobile điều trị hội chứng chuyển hóa.

Nguồn Operation Supplement Safety (USU) cảnh báo bằng chứng về Dendrobium trong thực phẩm bổ sung tăng cường vận động còn ít; thành phần và hàm lượng sản phẩm có thể khó kiểm soát. Không lấy nghiên cứu trên cả chi Dendrobium hoặc trên chiết xuất khác để kết luận cho thân D. nobile đúng dạng dược liệu.

D. nobile có alkaloid, trong đó nguồn nghiên cứu mô tả dendrobine. Nguồn OPSS của Uniformed Services University cảnh báo dendrobine ở lượng đủ cao có thể làm chậm nhịp thở, nhịp tim và gây tụt huyết áp không an toàn; đây không phải mức liều tự dùng và cũng không phải kết luận độc tính của một mẫu Thạch hộc chuẩn hóa. Sản phẩm thực phẩm bổ sung pha trộn độc quyền có thể không công khai lượng hoạt chất hoặc chứa thành phần không khai báo.

Không tự dùng cây cảnh, cây hái ngoài tự nhiên hoặc sản phẩm không xác định loài. Không thể suy ra an toàn từ ảnh, tên thương mại “Thạch hộc”, tình trạng nuôi trồng hay mã nguồn CITES. Người dùng thuốc, người có bệnh nền, phụ nữ mang thai/cho con bú và trẻ em nên hỏi bác sĩ/dược sĩ trước khi cân nhắc chế phẩm. Trang này không đưa liều uống hoặc hướng dẫn tự bào chế.

Không tìm thấy trong các nguồn đã rà một cặp dược liệu cụ thể được xác nhận gây độc riêng với đúng thân D. nobile. Điều đó không chứng minh mọi phối hợp đều an toàn; hiện không đủ dữ liệu để lập bảng tương tác hoặc tỷ lệ an toàn cho loài này.

Thạch hộc xuất hiện trong nhiều ghi chép và công thức cổ, nhưng nguồn HKBU tổng hợp một nhóm gồm D. nobile, D. officinale và D. fimbriatum var. oculatum. Các công thức gắn tên “Thạch hộc” ở cấp dược liệu nhóm không đủ để khẳng định thành phần thực sự là đúng riêng D. nobile.

Vì vậy hồ sơ này không gán ảnh Đương quy, Mạch môn hoặc vị khác vào một “cặp có lợi” nếu chưa có nguồn công thức nhận diện đúng loài. Cũng không suy diễn từ một bài dùng vị Thạch hộc nói chung thành tỷ lệ phối hợp dành riêng cho D. nobile. Chưa xác minh được tỷ lệ phối hợp hoặc cặp độc tính đặc hiệu cho loài này; không tự phối, không chuyển lượng ở công thức khác sang cây này.

Thân giả mọc thành cụm, có nhiều đốt rõ; lá hình mác mọc dọc thân và có thể rụng khi thân già. Hoa thường mọc từ các đốt trên thân trưởng thành, mỗi cụm có một đến bốn hoa rủ; màu trắng hoặc hồng nhạt, môi thường có vùng tím đỏ. Dược liệu khô là thân có đốt, hơi dẹt và cong ziczac, có rãnh dọc, màu vàng lục đến vàng nâu; các mắt thân thường sẫm hơn và có thể còn bẹ lá. Đây là dấu hiệu học hình thái theo HKBU/Kew, không đủ để xác thực một mẫu thật nếu thiếu kiểm tra chuyên môn.